Açılışa özel lansman fiyatları 750 TL üstü kargo ücretsiz
Monera Yayınları

Sınıflar En Etkisiz Öğrenme Ortamlarıdır: Çocuğunuz Nasıl Daha İyi Öğrenir?

Dr. Oktay Aydın · Akademisyen, Marmara Üniversitesiİnceleyen:Ahmet Arsun 20 Mart 2026 3 dk okuma

Çocuklar sınıfta mı yoksa gerçek hayatın içinde mi daha iyi öğrenir? Öğrenmenin üç yolu ve ebeveynlerin evde yapabilecekleri.

Sınıflar En Etkisiz Öğrenme Ortamlarıdır

Öğrenme, bireyin çevre ile etkileşimi sonucunda hafızasında meydana gelen kalıcı izli değişiklikler olarak tanımlanır. Bu kapsamda, gerçek anlamda öğrenmenin olabilmesi için dış dünyaya ait gerçeklerin zihnimize bulaşması ve hafızamızdaki yerini alması gerekir. Duygularımız, düşüncelerimiz, davranışlarımızda meydana gelen bu tür değişikliklerin tümü öğrenmedir.

Öğrenmelerimizin büyük çoğunluğu okullarda gerçekleşir. Bu nedenle okullar, eğitim hayatımızın vazgeçilmezidir. Anaokulundan üniversiteye kadar hayatımızın her alanını kapsamasına karşın okullar, acaba gerçekten de en iyi öğrenme ortamları mıdır? Okullar ve sınıflarda yapılan uygulamalar, öğrenme kalitesi açısından neden istenen sonuçları vermiyor? Bu sorular, üzerinde düşünülmeye değer sorulardır.


Öğrenmenin Yolları Nedir?

Öğrenmenin temelde üç yolu vardır:

Birinci Yol: Çocuğun Dış Dünyayla Teması

Çocuk doğada dokunarak öğreniyor.

Birinci yolda çocuklar, dış dünyaya ve çevredeki gerçeğe temas ettirilir. Çocuk, toprağa, suya, ağaca, hayvana dokunarak onları gözlemleyerek öğrenir.

İkinci Yol: Dış Dünyaya Ait Gerçeğin Bir Kısmının Sınıfa Getirilmesi

Birinci yol her zaman gerçekleştirilemeyebilir. Gerçek hayatın risklerine karşın ikinci yol tercih edilir. Çocukların öğrenmesi gereken şeyler sınıfa getirilir ve öğrencinin sınıfa getirilen varlıklarla temas etmesi sağlanır. Sebze, meyve, toprak, hayvan gibi varlıklar mümkün olduğunca sınıf ortamında hazır hâle getirilerek çocukların gözlemine sunulur. Sonuçta, çocukların gerçeğin bir parçasıyla etkileşim kurması öğrenmesi açısından etkili sonuçlar verir.

Üçüncü Yol: Çevre Temsilcilerinin Kullanılması

Doğaya ve dış dünyaya ait gerçek varlıkları her zaman sınıf ortamına getirmek mümkün değildir. Bu durumda öğrencilerin gerçekle temas etmesi de her zaman çok kolay değildir. Sınıflardaki kitaplar, bilgisayarlar, maketler, modeller, panolar gibi araçlar gerçeğin temsilcisidir. Öğrenciler bunlar üzerinden gerçeğe ait bilgiler edinirler.


Sınıflar Öğrenmenin En Etkisiz Ortamlarıdır

Sınıf ortamında kitaplarla öğrenme.

Bu üç yol değerlendirildiğinde, en etkili öğrenme birinci yolla, en etkisiz öğrenme ise üçüncü yolla gerçekleşir. Okullar ve sınıflar, öğrencilere daha çok üçüncü yolla öğrenme ortamı sunar. Bir anlamda diyebiliriz ki okullar ve sınıflar en etkisiz öğrenme ortamlarıdır. Aslına bakılırsa okul ortamlarında yaşanan birçok sorun da temelde bu noktadan kaynaklanır. Motivasyon sorunları, öğrenmeye karşı direnç, sınıf yönetimi sorunları, disiplin sorunları gibi birçok sorun, okulların ve sınıfların bu yapaylığı ve sanallığından kaynaklanır.


Öğrenmenin Etkililiği Nasıl Artırılır?

Eğitimcilerin ve anne-babaların, öğrenmeyi okullara ve sınıflara hapsetmemeleri gerekir. Öğrenme faaliyetlerini bir yaşam biçimi hâline getirmek gerekir. Zaman ve mekân açısından hayatın her köşesine yayılmış bir öğrenme heyecanı çocukların hayatta daha başarılı olmasını sağlayacaktır.


Monera Yayınları'ndan Öneriler

  • Biri Deney Mi Dedi? — Sosyal deneylerle bilimsel düşünmeyi ve merak duygusunu besleyen, "Sen de Dene" uygulamalı bölümleriyle dolu kitap (10-13 yaş). Dr. Gülten Ünal.
  • Zihin Kaşifi (3 Yaş) — Okul öncesi dönemde yaparak öğrenmeyi destekleyen, seçici dikkat ve problem çözme becerilerini geliştiren 17 kitaplık program.
  • Olsam Olsam Ne Olsam? — Şiir ve çoklu zeka etkinlikleriyle doğayı keşfetmeyi, hayal gücünü ve yaratıcı düşünmeyi destekleyen kitap (7-11 yaş).

İlgili Yazılarımız

Monera Yayınları

Dikkat ve Hafıza Geliştirme Setleri

Akademisyenlerle hazırlanmış, bilimsel temelli dikkat geliştirme programları. Ön test ve son test ile çocuğunuzun gelişimini somut olarak takip edin.

Dikkat Setlerini İncele

Yazar Hakkında

Dr. Oktay Aydın

Akademisyen, Marmara Üniversitesi

İnceleyen: Ahmet Arsun

Monera Yayınları
Güvenli ÖdemeTroyVisaMastercardAmerican Expressiyzico ile Öde
KargoYurtiçi KargoAras KargoDHL eCommercePTT Kargo
ETBİS

Monera Bilgi Teknolojileri Basım Yayın Ticaret Limited Şirketi · MERSİS: 0648098069600001 · 19 Mayıs Mah. Sümer Sk. Zitaş Sitesi C2 Blok No:3B/5 Kadıköy/İstanbul · 0216 410 30 07